دستیابی به آرمان های بلند نظام مقدس جمهـوری اسـلامی ایـران مسـتلزم تلاش همه جانبه در تمام ابعاد فرهنگی، علمی، اجتماعی و اقتصادی است. از این رو تدوین و اجرای برنامـه هـای پیشـرفت در بـازه هـای زمـانی معـین و اختصاص منابع لازم برای تحقق اهداف این برنامه ها از لوازم ضـروری احـراز جایگاهی در شأن ایران اسلامی است. از سوی دیگر مقولة علـم و فنـاوری از مهمترین زیرساختهای پیشرفت کشور و ابزار جدی رقابـت در عرصـه هـای مختلف است. به این ترتیب تحقق آرمان های متعالی انقـلاب اسـلامی ایـران نظیر احیای تمدن عظیم اسلامی، حضور سـازنده، فعـال و پیشـرو در میـان ملتها و کسب آمادگی برای برقراری عـدالت و معنویـت در جهـان در گـرو پیشرفتی همه جانبه در علم اسـت؛ علمـی کـه دارای سـه شاخصـة عـدالت، معنویت و عقلانیت است.

تحقق این هدف نیازمند ترسیم نقشه راهی است که در آن نحوه طی مسیر، منابع و امکانات لازم، تقسیم کار در سطح ملی و الزامات طی این مسـیر بـه طور شفاف و دقیق مشخص شـده باشـد. ازایـنرو لازم اسـت چشـمانـداز و راهبردهای علم و فناوری در سطوح کلان و عملیاتیتر نظیر برنامههای پـنج ساله توسعه کشور، تدوین شود. در ترسیم این نقشه کوشش شده، تا با الهام گیری از اسناد بالادستی و بهرهگیری از ارزشهای بنیـادین آنهـا و توجـه بـه اهداف راهبردی نظام جمهوری اسلامی ایران، چشمانـداز علـم و فنـاوری در افق 1404 هجری شمسی تبیین شود. در این چشمانداز، »جمهوری اسلامی ایران با اتکال به قدرت لایزال الهی و با احیای فرهنگ و برپایی تمدن نـوین اسلامی- ایرانی برای پیشرفت ملی، گسترش عدالت و الهامبخشی در جهان، کشوری برخوردار از انسانهـای صـالح، فرهیختـه، سـالم و تربیـتیافتـه در مکتب اسلام و انقلاب و با دانشمندانی در تراز برترینهـای جهـان؛ توانـا در تولید و توسعة علم و فناوری و نـوآوری و بـه کـارگیری دسـتاوردهای آن و ج پیشتاز در مرزهای دانش و فناوری با مرجعیت علمی در جهان« خواهد بود. رهبر معظم انقلاب اسلامی با درکی هوشمندانه از ظرفیت کشـور در ایفـای این نقش خطیر و نیز با اشراف بر امکانات و استعدادهای عظـیم موجـود در کشور، خواستار هدف گذاری دقیق در زمینة علم و فناوری و برنامه ریزی های عملیاتی، زمان بندی شده و یکپارچه در سطوح مختلف این عرصه شـده انـد. ایشان بارها بر لزوم بهره برداری بهینه از مجموعة منابع کشور برای حرکتـی منظم و پیوسته از وضعیت موجود به جایگاه علمی آرمـانی، در قالـب نقشـة جامع علمی کشور تأکیـد داشـته انـد. ایـن تأکیـدات در کنـار رهنمودهـای سال های گذشتة معظمله با مضامین جنبش نرم افزاری و نهضت تولید علـم و نیز انتظار جدی ایشان برای اهتمام و جدیت در مسیر پیشرفت علمی کشور موجب گردید که تدوین نقشة جامع علمی کشور به طور ویژه در دستور کار شورای عالی انقلاب فرهنگی قرار گیرد.

نقشة جامع علمی کشور بنا به تعریف، مجموعه ای است جامع و هماهنـگ و پویا و آینده نگر، شـامل مبـانی، اهـداف، سیاسـت ها و راهبردهـا، سـاختارها و الزامات تحول راهبردی علم و فناوری مبتنـی بـر ارزش هـای اسـلامی بـرای دستیابی به اهداف چشم انداز بیست ساله کشور در این سند تـلاش شـده بـر مبانی ارزشی و بومی کشور، تجربیات گذشته و نظریه ها و نمونه های علمی و تجارب عملی تکیه شود. در این خصوص توجه به نکات زیر ضروری است:

  • نقشه جامع علمی کشور در چارچوب رهنمودهـای رهبـر کبیـر انقـلاب اسـلامی)ره( و مقـام معظـم رهبـری و قـانون اساسـی جمهوری اسلامی ایران است و با پـیشبینـی سـازوکارهای لازم بروز رسانی، توانایی تبیین ساحت علمی الگوی اسلامی- ایرانـی پیشرفت را دارا میباشد.
  • این نقشه حاصل برنامه ریـزی و فعالیـت و تـلاش کـارگروه هـای متعدد کارشناسی در وزارت علوم، تحقیقات و فنـاوری؛ معاونـت علمی و فناوری ریاسـت جمهـوری و وزارت بهداشـت، درمـان و آموزش پزشـکی؛ انجـام پژوهشـ های گونـاگون؛ بهـره گـرفتن از پژوهشهای موجود و مشارکت جمع زیـادی از صـاحب نظـران و اندیشمندان عرصه علم و فناوری کشور اعـم از دسـت انـدرکاران سیاسـتگذاری و مـدیریت کـلان نظـام علمـی کشـور، مـدیران، اسـتادان و پژوهشـگران دانشـگاه هـا و پژوهشـگاها، قطـب هـا و انجمن های علمی، کارشناسـان آمـوزش و پـرورش، صـاحب نظران حوزه علمیه قم و مدیران و مسؤولان علم و فناوری از دستگاهها و بخشهای اجرایی کشور است که از همه آنان قدردانی و تشکر میشود.
  • مجموعـه پژوهشـها و آرای صـاحبنظران کـه پشـتوانه علمـی و پژوهشی این نقشه محسوب میشوند در قالب مجلـدات متعـدد تحت عنوان اسناد پشتیبان نقشه جامع علمـی کشـور تنظـیم و برای بهره برداری به تدریج توسط دبیرخانه شورای عالی انقـلاب فرهنگی در دسترس عموم قرار میگیرد.